Een lange broek, een driekwartbroek, een korte broek en een afritsbroek zijn de belangrijkste varianten binnen het assortiment. De lange broek biedt de meeste bescherming tegen doornstruiken, insecten en wisselende temperaturen, terwijl een korte broek juist meer bewegingsvrijheid geeft en warmte sneller afvoert. Een afritsbroek combineert beide voordelen: de pijpen zijn los te maken, zodat je tijdens de tocht kunt schakelen tussen kort en lang. Materialen als nylon, polyester en elastaanmixen bepalen mede hoe soepel en duurzaam een model aanvoelt. Merken zoals Fjällraven en Schöffel verwerken deze materialen in verschillende modellen, afgestemd op uiteenlopende wandelcondities.
De keuze voor een broek hangt sterk af van het terrein en de weersomstandigheden waarin je wandelt. In open, warm terrein zorgt een korte of afritsbroek voor voldoende ventilatie, terwijl een lange broek beter beschermt bij begroeiing, kou of neerslag. Klim- en klautertochten vragen om extra elasticiteit in het materiaal, zodat de broek meebeweegt zonder te knellen. Bij langdurige regen is een waterafstotende of waterdichte afwerking essentieel om droog en warm te blijven. Zo bepaalt de tocht zelf welk type broek het meest geschikt is.
Pasvorm, materiaal en functionele details bepalen samen of een wandelbroek geschikt is voor langere tochten. Een broek met voldoende bewegingsruimte rond knieën en heupen voorkomt schuren en oncomfortabel zitten, terwijl een ademend en sneldrogend materiaal zorgt voor droog draagcomfort tijdens inspanning. Verstelbare tailles, ventilatieopeningen en verstevigde zones op slijtagegevoelige plekken verlengen de levensduur van de broek. Ook het onderscheid tussen waterbestendig en waterdicht materiaal is relevant: waterdicht laat geen vocht door, waterbestendig wel bij langdurige of intensieve regen. Merken als Jack Wolfskin en Odlo verwerken deze eigenschappen in hun technische wandelbroeken.
Synthetische wandelbroeken worden bij voorkeur op een lage temperatuur gewassen, meestal 30 graden, om de technische eigenschappen van het materiaal te behouden. Wassen op hoge temperatuur kan de waterafstotende laag en de elasticiteit van de stof aantasten. Een programma voor synthetisch of functioneel textiel houdt de broek langer in goede staat.
Spijkerstof is zwaar, ventileert slecht en neemt veel vocht op, waardoor het na een regenbui lang nat en koud aanvoelt. De harde naden van jeans kunnen bovendien gaan schuren tegen de huid tijdens langere wandeltochten. Synthetische materialen zoals polyester en nylon zijn daarom veel geschikter voor intensief gebruik onderweg.